Vrnjačka Banja

| Banje, Kongresni turizam, Kulturno istorijski, Srbija, Urbani | 26. 10. 2014.

Kraljica banjskog turizma, kako neformalno nazivaju Vrnjačku Banju, od davnina je bila poznata po svojim lekovitim izvorima. Ovo područje je bilo naseljeno još u praistoriji. Arheološki nalazi, oruđe iz mlađeg kamenog doba, otkrivaju mogućnost da su i praistorijski ljudi koristili banjske izvore. O lekovitosti vode u Vrnjačkoj Banji prvi put se može čuti u doba Rimljana. Oni su na ovom mestu izgradili lečilište Aquae Orcinae, i izvor tople vode Fons Romanus.

Veruje se da su prethodno i starosedeoci, keltsko pleme Skordisci, koristili vodu sa izvora za piće, kupanje i lečenje. Koliko je banjska voda bila čuvena u antičko doba, najviše govore brojni zlatnici koji su pronađeni. Rimljani su bacali tadašnje novčiće u bunare. Osim zlatnika iz 2. do 4. veka, u banji su takođe pronađeni i ostaci bazena za kupanje. Veruje se da su i južni Sloveni znali za lekovitost mineralnih voda kada su nastanili balkansko poluostrvo. Ipak, o istoriji Vrnjačke banje tog doba se malo zna. U legendama se spominje da su Turski begovi i spahije umeli da dolaze na odmor u banju, dok je domaće stanovništvo bilo primorano da ih služi. Starosedeoci su tada, kako legende kažu, zatrpavali izvore iz revolta. Tridesetih godina 19. veka, u Srbiji, oslobođenoj od turske vlasti, knez Miloš Obrenović unajmljuje geologa Herdera da ispita mineralne vode. 1835. saksonski baron izvršio je prvu analizu vranjačke tople mineralne vode i ocenio je kao veoma kvalitetnu, upoređujući je sa Karlovim Varima u Češkoj. Na moderan razvoj, banja je ipak sačekala još tridesetak godina.
Banjsko jezgro sagradili su ugledni ljudi Kruševca, Kraljeva i Trstenika. Oni su se udružili i osnovali Osnovatelno fundatorsko društvo kiselo vruće vode u Vrnjcima 1868. godine. Otkupili su zemljište na kom su se nalazili izvori lekovite vode, koje je do tada bilo u rukama seoskih gazda i sagradili prve objekte.

Samo ime banja je dobila po selu na čijem ataru se nalazila. Samo godinu dana posle ulaganja Društva kiselo vruće vode, banjsko jezgro je postalo veoma popularno. Tada se nametnuo i problem smeštaja gostiju, jer kuće lokalnog stanovništva nisu imale kapacitete da prime sve one koji su želeli da dođu.
Pored reke nicale su takozvane krajnjače, kolibe koje su bile namenjene za izdavanje. Prvi ugostiteljski objekat bila je gostionica iz 1885. godine Koste Petrovića Rakice.

Po rečima kustosa muzeja u Vrnjačkoj Banji, Jelene Borović, najbitnija godina za Vrnjačku Banju bila je 1888. Tad General Jovan Belimarković, veoma ugledna ličnost tog doba (minisatar vojni, unutarnjih dela, građevine i namesnik za vreme vladavine maloletnog Aleksandra Obrenovića) odlučuje da ovde sagradi letnjikovac.
Već sledeće godine, vilu u Vrnjcima posetio je kralj, a od tada pa sve do Balkanskih ratova, ova lokacija je veoma popularna kod srpske aristokratije. Svi koji su nešto značili u tadašnjem srpskom društvu, oficirska, finansijska, politička i kulturna elita okupljala se u banji, a letnjikovac Belimarkovića bio je i mesto na kom su se donosile neke važne, istorijske odluke u Srbiji.

Balkanski ratovi i Prvi svetski rat nisu uspeli da izbrišu lepote banje u Vrnjcima, pa čim se završilo sa ratnim danima i banja doživljava procvat. Između dva rata, elita i aristokratija društva ponovo je kao središte svojih okupljanja izabrala Vrnjačku Banju. Najbogatiji ljudi Srbije ovde su gradili vile i letnjikovce, a neke od njih su i danas sačuvane.
Posle Drugog svetskog rada i sa dolaskom komunizma, većina vila je nacionalizovana, a banja menja svoju klijantelu. Više nema sjaja i raskoši elite, nego se u banju šalju pacijenti na lečenje. Već šezdesetih grade se novi objekti, a osamdesetih broj posetilaca Vrnjačke banje biva rekordan, 200 000 turista sa 2 miliona noćenja.

Geografija
Vrnjačka Banja smeštena je u Centralnoj Srbiji, u oblasti Raška. Nalazi se na samo 200 km od glavnog grada, Beograda, 25 km od Kraljeva, i 7 km od Trstenika. Smeštena je u dolini reke Zapadne Morave. Sa juga, istoka i zapada zaštićena je planinom Goč, dok je od vetrova sa severa štiti lanac Gledićkih planina. Područje banje nalazi se na 220 m nadmorske visine. Kroz samu banju prolaze dve reke, Lipovačka i Vrnjačka.
Na Zapadnoj Moravi, 25 km od Vrnjačke banje nalaze se Podunavačke bare koje su prava atrakcija za sve koji vole reku i sportski ribolov.
Klima banje u Vrnjcima je umereno kontinentalna, karakterišu je snežne zime, bez jakih mrazeva i svežija leta. Prosečna temperatura tokom godine je oko 100 C, a leti je prosečna tepmeratura 200C.

Tokom godine je umereno oblačno, sa najviše padavina tokom meseca juna i oktobra, dok u septembru ima najmanje atmosferskih padavina. Zahvaljujući planinama koje okružuju prostor banje, vetrovi su slabi, čak 170 dana tokom godine je bez vetra.
Vrnjačku Banju krasi bujna vegetacija. Kako se nalazi u šumsko – planinskom vencu Kopaonik, ona je prekrivena bogatim najčešće lipovim šumama. Pored lipe, u banji je dosta i zimzelenog drveća, bora i jela.
Vrnjačka banja je dobro povezana sa svim krajevima Srbije drumskim i železničkim saobraćajem. Na ovom području ukrštaju se magistralni putevi Beograd – Sofija i Beograd – Atina.

Mineralne vode: izvori, lečenje
Izvori lekovite vode Vrnjačke Banje korišćeni su još u Antici. Ipak, prvi banjski lekar u modernoj istoriji bio je Josif Pančić. Po njegovim savetima vodom iz Vrnjaca lečio se i Pavle Mutavdžić, zahvaljujući kojem je otpočeo razvoj i gradnja prvih banjskih objekata.
Sedam izvora mineralne vode nalazi se na području banje u Vrnjcima: Topla voda, Snežnik, Slatina, Jezero, Beli izvor, Borjak i Vrnjačko vrelo. Među njima nalaze se izvori i tople i hladne vode. Za lečenje se koriste Topla voda, Snežnik, Slatina i Jezero. Dve vode se i flaširaju kao stone mineralne vode.
Topla voda je jedinstveni izvor mineralne vode na celom svetu. Jedino ovde na planeti temperatura vode je ista kao i temperatura ljudskog tela, 36,50 C. Mineralna voda pripada vrsti alkalnih ugljeno – kiselih toplih voda. Topla voda je prvi izvor koji je prilagođen banjskom turizmu. Još 1883. godine sagrađen je Kursalon, odaje za primanje gostiju, a zidano kupatilo sagrađeno je 1892.

Snežnik je izvor alkalne mineralne, ugljeno – kisele hladne vode. Temperatura vode je 170 C. Izvor je počeo da se koristi za lečenje posle Prvog svetskog rata. Na zahtev austrougarskih oficira izvor je očišćen, a od 1920, na izvoru je podignuta česma.
Slatina je takođe izvor hladne vode. Temperatura je 140 C. Pripada redu alkalnih zemnoalkalnih akrotopega. Voda sa ovog izvora koristi se kao pomoćno terapijsko sredstvo, isključivo u kombinaciji sa drugim mineralnim vodama.
Jezero je izvor vode koja je otkrivena znatno kasnije. Dok su većina mineralnih voda poznate još od 19. veka, za mineralnu vodu sa Jezera zna se tek od 1978. godine. Spada u alkalne zemnoalkalne ugljeno – kisele tople vode. Temperatura vode je 270 C. Nalazi se između Snežnika i Slatine.

Mineralne vode Vrnjačke Banje leče brojne bolesti:

šećerna bolest( dijabetes tip1, tip 2 i komplikacije)
stanje posle preležane žutice
bolesti žučne kese i žučnih puteva
oboljenja pankreasa
čir želuca i dvanaestopalačnog creva
neinfektivna oboljenja tankog i debelog creva
oboljenja organa za varenje
stanje posle hirurškog odstranjivanja žučne kese
stanja posle resekcije jednjaka, želuca i creva
hronična ginekološka oboljenja i sterilitet
infekcije bubrežne karlice, mokraćne bešike i mokraćnih puteva
kalkuloza mokraćnih puteva i funkcionalnih oboljenja
reumatske bolesti
posttraumatska stanja
degerativna stanja
Lečenje se sprovodi pijenjem, kupanjem, inhaliranjem i ispiranjem mineralnim vodama.Uvek je potrebno konsultovati lekara pri upotrebi ovih voda. U Vrnjačkoj banji se nalazi i specijalizovana bolnica „Merkur“.

Smeštaj
Vrnjačka Banja kao turističko mesto pruža mogućnost smeštaja u hotelima, apartmanima i ležajima u privatnom smeštaju. Broji oko 15 000 mesta za turiste. Takođe je omogućen i smeštaj u specijalizovanoj zdravstvenoj ustanovi „Merkur“.
Osim spa objekata, sauna, otvorenih i zatvorenih bazena, kuglana, u Vrnjačkoj Banji su na raspolaganju i kongresne sale (najveća broji 1200 mesta).
Hoteli u Vrnjačkoj Banji su: Fontana, Promenada, Zvezda, Slavija, Orion, Slatina, Železničar, Snežnik, Park i Aleksandar.

Turističke atrakcije
Osim zdravstvenog turizma, Vrnjačka Banja je čuvena i po drugim zanimljivostima. Kako je naseljena od vremena praistorije brojni spomenici kulture i ranijih civilizacija krase ovu kraljicu banja.
Rimski bunar Fons Romanus slučajno je pronađen prilikom kaptaže 1924. godine. Osim pravilno isklesane stene sa izvorom, pronađeni su i ostaci prvog bazena. O vremenu kada je mineralna voda banje Vrnjci korišćena, najbolje svedoče novčići koji su pronađeni kod bunara i u bazenu. Oni datiraju od vremena Avgusta do Valentinijana. Staklena piramida iznad Rimskog bunara izgrađena je 1989. Godine. Od II svetskog rata pa do tad, bunar je bio sakriven od javnosti betonskim pločama.
Oruđe iz vremena praistorije (mlađeg kamenog doba) može se videti u stalnoj postavci „Ladarište – praistorija Vrnjaca“ Zavičajnog muzeja. Zavičajni muzej je najstarija građevina (građen od 1888) u Vrnjačkoj banji posle crkve i nalazi se iznad izvoda Topla voda. Poznati je i kao zamak Belimarković.
Zavičajni muzej je otkupljen od porodice Belimarković 1968. godine sa namenom za kulturu. Do tada su u njemu živeli naslednici čuvenog generala Belimarkovića, koji je krajem 19. veka popularizovao Vrnjačku banju, sagradivši letnjikovac – Zamak Belimarković.
Gost u ovom zamku bio je i sam kralj, Aleksandar Obrenović. Kako je general Jovan Belimarković bio veoma uticajna ličnost tadašnje Srbije i jedan od namesnika Vlade, bitne istorijske odluke donele su se upravo u ovom zamku.

„Etnografsko nasleđe Vrnjačke Banje“ i „Spomen soba đenerala Belimarkovića“ su takođe stalne postavke Zavičajnog muzeja. U njima se nalaze svedočanstva života Srbije s druge polovine 19. Veka, pa sve do 60-tih godina 20. veka.
Najstarija građevina u Vrnjačkoj banji je Hram rođenja presvete Bogorodice iz vremena vladavine Miloša Obrenovića, a u okolini banje nalaze se manastiri Žiča, Studenica,

Ljubostinja i Stubal koji čuvaju uspomenu na slavnu srednjovekovnu istoriju Srbije i dinastiju Nemanjića.
Iz perioda pre Prvog svetskog rata ostala je zapamćena i jedna ljubav, ljubav oficira Relje i učiteljice Nade i most na kom su se oni sastajali – Most ljubavi. Most ljubavi je mesto na kom devojke koje žele da sačuvaju svoju ljubav dolaze i kače katance potpisane njihovim imenima i imenima njihovih partnera, a ključeve po običaju bacaju u reku.
Ovaj običaj datira sa početka 20. veka kao uspomena na nesrećnu Nadu, koju je Relja ostavio jer se tokom rata zaljubio u Grkinju. Nada je po legendi umrla od tuge i bola za svojim oficirom. Njihova ljubav i Most ljubavi opevan je i u pesmi Desanke Maksimović „Molitva za ljubav“.
Od Mosta ljubavi pa sve duž Vrnjačke reke prostire se čuveni Banjski park. Park je građen još od 1888. godine, ali je više puta preuređivan. Godinama je rastao i razvijao se. Šetalište dugačko 2 km koje je zaštićeno lipovim drvećem, japanski vrt koji dočarava vegetaciju i način života u Japanu, nisko ukrasno rastinje, ali i skulpture domaćih i stranih autora čine park simbolom Vrnjačke Banje.

Bujna vegetacija ukrašava i planinu Goč na čijim padinama je smeštena Vrnjačka Banja. Čist vazduh i mikro klima pomaži anemičnim osobama, dobri su za jačanje metabolizma i nervnog sistema. Do najvišeg vrha Goča može se stići putem Vrnjačka banja – Stanišinci. Na Goču se nalaze brojne lekovite trave, čak i neke endemske biljne vrste. Takođe projni su i ribnjaci sa gockom pastrmkom.
Ribolovci mogu uživati i na Zapadnoj Moravi. Na 10 km od Vrnjačke Banje uređene su Podunavačke bare gde se organizuju brojna sportska dešavanja, pa i sportski ribolov.
Tri fubalska terena, sportska hala, bazeni, ski staza, teniski tereni, tereni za odbojku na pesku, veštačka stena za penjanje i brojni drugi objekti i sportski tereni, ali i klima i reljef čine Vrnjačku banju pogodnom za sportski turizam.

Najveću posećenost Vrnjačka banja tokom godine beleži za vreme Karnevala. Tada se banja gosti brojne turiste, kako domaće, tako i iz inostranstva. Vrnjački karneval je po posećenosti odmah posle festivala Egzit i Guča. Veliki broj maskembala, festivala, izložbi, koncerata, pozorišnih predstava i sportskih dešavanja se organizuje u julu, a u spomen osnivanja Osnovatelnog fundatorskog društva kiselo vruće vode u Vrnjcima (14. jul). Centralni događaj je međunarodna karnevalska povorka.

Parkovi

fijakerclnk

Da bi upoznali Vrnjacku Banju – kraljicu banja, najbolje je kažu , provozati se nekim od vrnjackih fijakera od “Mosta ljubavi” kroz nepregledni i biljnim životom bogat Vrnjacki park. Duž Vrnjačke rečice pružaju se banjska šetališta yaštićena stablima lipa u skoro celoj dužini od skoro 2 kilometra. Tim stazama su se nekada vozili Desanka Maksimović, Ivo Andrić, Maksim Gorki, Danilo Bata Stojkovića… ali i milioni turista i posetilaca iz sveta i Srbije. Sve je na svom mestu, doterano sa pažnjom i ljubavlju, pa ako ste i nekad imali neke predrasude prema Vrnjačkoj Banji, par sati šetnje biće Vam dovoljno da potpuno drugim očima gledate na ovo mesto. Tek kada širom otvorenih očiju, uživajući u tišini i zvucima prirode obiđete kraj, potvrdiće se svaki epitet koji krasi Vrnjačku Banju.

U okviru vrnjačkog parka nalazi se i japanski vrt. Japanski Vrt je izgrađen 2011.godine, donacijom Japana i sredstvima lokalne samouprave. Prostire se na 3.000 kvadratnih metara. Obogatio je Vrnjački park jednom novom kulturnom sadržinom. Posetiocima dočarava kulturu življenja japanskog naroda, i obogaćuje biljni fond banjskog parka biljkama raspoređenim u različitim hortikulturnim stilovima. Srž vrta je malo jezero sa ostrvcem, čajna kućica,a na brdu mali kaskadni vodopad i most. Ovo je drugi japanski vrt u Srbiji, prvi je u Beogradu.

Planina Goč

gocvelika

Planina Goč je planina u Srbiji, južno od Zapadne Morave iznad Vrnjačke Banje. Nalazi se u sklopu severnokopaoničkih planina i udaljen je 200 km od Beograda i 31 km od Kraljeva. Pruža se u pravcu zapad—istok oko 10 km. Najviši vrh je Krnja jela 1127 m. Najviši deo je sastavljen od kristalatih škriljaca, a sa strane znatnim delom i od serpentina. Na Goču je izvorište mnogih potoka i rečica koje otiču prema Zapadnoj Moravi na severu i Rasini na jugu.

Goč je pristupačan sa raznih strana, ali dva glavna puta vode prema njemu: od Kraljeva preko Kamenice do vrha Dobre vode i od Vrnjačke Banje do Stanišinaca. Površina Goča obrasla je bukovom i jelovom šumom, a zastupljeni su i gočki bor, hrast kitnjak, plemeniti lišćari i četinarski egzoti. Mikroklima i čist vazduh, zahvaljujući prostranim šumama Goča povoljno utiču na anemične osobe, jačanje metabolizma i nervni sistem.

Goc je prepun bujne vegetacije stvorene kombinacijom idealne klime i plodnog zemljišta. Padine su pokrivene gustim bukovim i četinarskim šumama, šljivacima, vinogradima i brojnim malinjacima. To je idealno mesto za futinge, šetnju, berbu šumskih plodova i lekovitih trava (ovde se nalaze endemske biljne vrste i zajednice) i piknik pored bogatih planinskih izvora. Sir i kajmak možete kupiti kod ljubaznih domaćina, a rakiju probati uz kazan i topao osmeh gočkog seljaka. Poseban doživljaj predstavljaju brojni ribnjaci sa gočkom pastrmkom, gde možete na licu mesta uz roštilj i prijatno okruženje uživati u ukusnom obroku i prelepom ambijentu nedirnute prirode.

Na planini Goc nalazi se i vestacko jezero u kome je zabranjeno kupanje ali koje predstavlja odlicnu lokaciju za organizovanje izleta.

Crkve i manastiri

Oko banjskog telesnog lečilišta postoje lečilišta za raslabljenost duhovnu. Reč je o brojnim crkvama i manastirima koji se nalaze u Vrnjačkoj Banji, kao i u njenoj neposrednoj okolini. Ove crkve i manastiri, svedoci naše istorije, su svetinje u kojima se srpska prošlost može osetiti u jednom danu. Pored manastira i crkava, na okolnim vrletima i danas stražare nekad jake tvrđave: Ras (VIII vek), Maglič (XIII vek), Brvenik i Koznik (XV vek).

Hram rođenja presvete Bogorodice – Ovaj sveti hram podigao je Hadži Jeftimije Popović, protojerej iz Vrnjačke Banje, 1834. godine u vreme vladavine kneza Miloša Obrenovića. Prota Jeftimije služio je u ovom hramu 47 godina. Sahranjen je sa južne strane hrama, našta ukazuje njegova nadgrobna ploča.

Na južnoj strani hrama nalazi se spomen-ploča Srpskim ratnicima (Soluncima), koji položiše živote za veru i otečestvo u ratovima 1912 – 1918 godine. Ikonostas crkvi priložio je Jovan Kujunxić, trgovac iz Beograda, 1875 godine. Hram je posvećen rođenju presvete Bogorodice 21(8) septembra – mala Gospojina, što svedoči divan mozaik iznad ulaznih vrata. Dograđivan je dva puta u dužinu 1936. i 1973. godine. Sadašnji izgled sa zapadne strane projektovao je pokojni Dr Dragomir Tadić, arhitekta iz Beograda. Letnja slava – litija Vrnjačke Banje je 28. jula. Sveti mučenici Kirik i Julita.

U okolini Vrnjačke Banje možete posetiti i crkve: Crkvu Svete Bogorodice u Stanišincima, Crkvu Svetog Save u Gračacu, Crkvu Svetog Jovana u Vukušici, Mauzolej porodice Belimarković na Vrnjačkom groblju, kao i Crkvu Lazaricu koja se nalazi na 38 km od Vrnjačke Banje, na ulazu u Kruševac.

MANASTIRI

Žiča – Manastir Žiča je udaljen 32 km od Vrnjačke Banje. Do manastira je najbolje doći putem koji vodi ka Mataruškoj Banji.

Studenica – Manastir Studenica je udaljen 80 km od Vrnjačke Banje. Do manastira je najbolje doći putem koji vodi preko Mataruške Banje ibarskom magistralom do naselja Ušće, odakle se put odvaja do samog manastira.

Ljubostinja – Manastir Ljubostinja je udaljen 16 km od Vrnjačke Banje. Do manastira je najbolje doći preko Trstenika i sela Grabovac.

Stubal – Manastir Svete Petke u Stublu je udaljen 7 km od Vrnjačke Banje. Smešten je na obroncima Gledićkih planina. Do manastira je najbolje doći putem koji vodi u selo Ugljarevo preko Zapadne Morave.

Smeštaj

Vrnjacka Banja se može pohvaliti da u njoj skoro dva veka traje organizovani turizam. Smeštaj u Vrnjackoj Banji se deli na hotelski smeštaj, privatni smeštaj apartmanskog tipa, vile i kuce za izdavanje, kao i specijalizovani centar za lecenje “Merkur”. Vrnjačka Banja raspolaže smeštajnim kapacitetima od preko 15.000 ležaja, od kojih se oko 4.500 nalazi u hotelima, pansionima i apartmanskim naseljima, 850 ležaja je u zdravstvenom centru i oko 10.000 u domacoj radinosti (koji nisu svi kategorisani). U Vrnjačkoj Banji se nalaze hoteli visoke kategorije koji u svojim sadržajima imaju pokrivene bazene, kongresne dvorane i sportske sadržaje. Preduzeće Fontana je najveca hotelska organizacija koja raspolaže sa 800 ležaja i u cijem sastavu se nalaze i poznati smeštajni objekti “Fontana”, “Zvezda”, “Sloboda”, Vila “San” i “Beli Izvor” na Goču (trenutno van upotrebe).

Mesta za izlazak

Vrnjačka Banja, pored savršenog odmora, svojim posetiocima nudi i uzbudljiv noćni provod. Glavnu banjsku promenadu krase brojni kafići: Boss, Kralj, In, Paris, Lido, Art, La Vida, kafe Teatar, Trokadero, Švajcarija i Goč; picerije: Makuljević, NN, Trg, Fokus” klubovi Savka, Podrum, Topla Voda. Svaki od ovih moderno uređenih ugostiteljskih objekata poseduje baštu, gde se mozete u potpunosti opustiti i uživati u prijatnom ambijentu. Kafe “Boss” se nalazi na glavnoj banjskoj promenadi i pravo je mesto na kome možete popiti kafu sa prijateljima i uživati u lepoti Vrnjačke Banje.

Music club Podroom, koji se nalazi u samom centru Vrnjačke Banje, svakog vikenda uz širok asortiman pića i muzičkog programa, organizuje zagarantivan provod za sve ljubitelje noćnih izlazaka. Savremen enterijer, vrhunski kvalitet zvuka i rasvete doprinosi užitku. Posebnost ovog kluba čine poznati srpski bendovi, kao i mnogobrojne zvezde domaće muzicke scene. Caffe – Bar Savka , odiše gracioznošću stodvadeset godina stare banjske vile, smestene u najlepšem delu Vrnjačke Banje. Pored velikog broja italijanskih specijaliteta, u ponudi izdvaja i najpoznatije svetske vrste koktela. Letnja bašta Caffe – Bar Savka “je idealno mesto za odmor i uživanje u lepoti banjske prirode.

Ukoliko želite da svoje veče provedete u predivnim zvucima starih sevdalinki ili melodijama kvalitetne starogradske muzike, idealna mesta su restorani koje Vrnjačka Banja ima u ponudi. Za ljubitelje dobre hrane i pića preporučujemo neke od proverenih banjskih restorana: “Kod Koče”, Kruna, Dukat, 3eM, Savka, Gočko, Vuk, Kraljica, Kuća, San, Snežnik, “Kod Kumova”, Horizont.

Vrnjački Karneval

Vrnjački Karneval je uz Guču i Exit najveća turisticka manifestacija u Srbiji i svakako predstavlja krunu dešavanja tokom sezone. Ova manifestacija okupi preko 200 000 posetilaca. Tokom nedelju dana u julu mesecu Vrnjačka Banja je scena na kojoj se održava veliki broj maskenbala, festivala, koncerata, predstava, sportskih dešavanja…

A svakako centralni dogadaj karnevala je Velika medjunarodna karnevalska povorka. Veliki broj karnevalskih grupa iz celog sveta garantuje dobru zabavu i provod tokom ovih dana. Tokom karnevalskih dana naici cete na topao docek vaših domacina i karnevalsko raspoloženje koje ce Vam omoguciti da sve probleme ostavite po strani. Iz godine u godinu ova manifestacija okuplja sve veci broj ucesnika i posetilaca kako iz zemlje tako i iz celog sveta. Priznanje za dosadašnji rad predstavlja “Turisticki cvet” za najbolju turisticku manifestaciju. Ovu prestižnu nagradu dodeljuje Turisticka organizacija Srbije uz podršku Ministarstva trgovine, turizma i usluga

TRADICIJA – Od osnivanja moderne banje u Vrnjcima koje se vezuje za 1868. godinu vrnjcani su pridavali veliki znacaj balovima, maskenbalima, kermesima…Ovaj duh se zadržao i do današnjih dana.Datum osnivanja (14. jul) prve turisticke organizacije na balkanu (Osnovatelno fundatorsko društvo kiselo vruce vode u Vrnjcima) uzet je kao povod da se danas ustanovi manifestacija pod nazivom „Vrnjacki Karneval“. Karnevalska dešavanja su rasporedena u nedelji koja je vezana za ovaj datum.

„Price iz banjske prošlosti“ – Branko Radosavljevic – …Najvelicanstveniji kermesi priredivani su na velikoj terasi modernog banjskog kupatila. Za organizaciju kermesa bila je zainteresovana cela Banja, svi njeni žitelji, pa i žitelji okolnih sela, koji su imali svoj udeo u kermesnom slavlju. Za kermes su pozivani gosti iz drugih mesta, a Banja je na dan kermesa bila ugladena, besprekorno cista i sva u svecanom ruhu. Cveca je bilo na svakom koraku, a muzika je dva puta dnevno u paradnom maršu prolazila kroz banjske ulice. Terase kupatila su bile okicene mnogobrojnim lampionima i ukrasnim sijalicama, a pirotehnicari su užurbano vršili poslednje pripreme za nezaboravni vatromet. Kermes je pocinjao oko devet sati uvece, otvarao ga je prigodnim recima predsednik neke dobrotvorne organizacije, u ciju korist je odlazio celokupan prihod, a zatim su nastupali glumci, pevaci i umetnici. Vrnjacke žene su za to vece pripremale bezbroj torti, prosto su se utrkivale koja ce lepšu tortu da umesi. Kolaci su deljeni besplatno, bio je to dar Vrnjcana gostima, a pice i druge dakonije su služili ugostitelji. Kroz igru, razne atrakcije, izbor lepotica i druge nagrade odvijala se najlepša i najromanticnija Vrnjacka letnja noc…

Osim kermesa i drugih zabava maskenbali su svakako bili najposecenija dešavanja tog doba. ’50-ih i ’60-ih godina prošlog veka hoteli “Sloboda”,”Zvezda” i”ROPS” su bili organizatori ovih dešavanja tokom kojih su proglašavane najbolje maske. ’80-ih tu ulogu je preuzeo kafe “Lipa” i uz par organizovanih maskenbala nastavio tradiciju maskenbala u Vrnjackoj Banji. ’90-ih su maskenbali organizovani u kafeu “Elegant Draškovic” uz brojne performanse, škole glume, muzicke radionice… 2002. godina predstavlja prvu godinu organizovanja maskenbala u kafeu “Savka” i od tada se tradicionalno svake godine nastavljaju dešavanja ove vrste.

Po prici starih Vrnjcana pocetkom ’60-ih godina Vrnjacka Banja postaje karnevalski grad. Tokom narednih godina organizovano je nekoliko karnevalskih povorki, ali na žalost ova manifestacija ubrzo pocinje da gubi na znacaju i polako odlazi u zaborav, sve do trenutka kada Turisticko sportski centar “Vrnjacka Banja” preuzima inicijativu i osniva “Medunarodni Vrnjacki Karneval”. Prvi “Medunarodni Vrnjacki karneval” održan je u periodu od 12.07. do 17.07.2005. godine i objedinio je preko 40 razlicitih zabavnih, kulturnih i sportskih manifestacija. Centralno dešavanje Vrnjackog karnevala, je velika MEÐUNARODNA KARNEVALSKA POVORKA, koja je 2005. godine okupila 34 karnevalske grupe iz zemlje i inostranstva. Karnevalska povorka je brojala preko 1.500 ucesnika. Vec tokom drugog karnevala formira se i decija karnevalska povorka, a Vrnjacki Karneval postaje clan Federacije evropskih karnevalskih gradova (FECC). Vrnjacki Karneval zauzima znacajno mesto u kalendaru svetskih karnevalskih dešavanja.

Rimski izvor

rimskiizvorclnk02

Tvrdenje da su Rimljani znali za vrnjacke mineralne izvore i da su ih upotrebljavali iznosi još Feliks Kanic, svojim putopisom „Proucavanje rimskih spomenika u Kraljevini Srbiji” s kraja XIX veka. On navodi da su se vrnjacke terme nalazile južno od kastruma u selu Gracacu, ali prilikom radova na kaptažama i uredenju, tokom XIX veka, na terenu nije bilo vidljivih ostataka ili oni koji su radili nisu umeli da ih prepoznaju.

Na tragove rimskog vremena naišlo se slucajno, pri kaptaži toplih izvora s proleca 1924. godine. Tada je na dubini od 2,40 m otkrivena vertikalna, pravilno isklesana stena iz cijeg je otvora isticala topla mineralna voda. Kod toplog izvora u stenirimski izvor pronadeno je oko 200 komada rimskog novca, koji pripadaju periodu od Avgusta do Valentinijana. Neposredno pored Rimskog izvora, na približno istoj dubini, nadeni su ostaci prvog poznatog bazena za kupanje. Bazen je punjen toplom mineralnom vodom iz posebnog izvora koji je bio uklesan u steni u vidu omanjeg bunara. U bazenu je pronadeno 60 komada rimskog novca od kraja I do druge polovine IV veka, jedan prsten i jedan kljuc.

Voda ovog izvora kaptirana je posebno jer je imala nižu temperaturu i slabiju mineralizaciju od ostalih izvora otkrivenih 1924. godine. Izvor je ureden, postavljene su dve kolonade mermernih stubica, koje su na krajevima imale po kandelaber. Do izvora se silazilo stepenicama sa obe strane. Posle Drugog svetskog rata ovaj izvor je bio pokriven betonskim plocama i sklonjen od lica javnosti. Njegovo ponovno oživljavanje izvršeno je 1989. godine, kada je nad izvorom postavljena staklena piramida, po idejnom rešenju arh. Mihajla Mitrovica.

Most ljubavi

U osvit Prvog svetskog rata, dok još rat ni slutili nisu, zavoleli su se uciteljica Nada i srpski oficir Relja. Zavoleli se i jedno drugom obecali. Bila je to ljubav o kojoj su svi pricali, koja je plenila pažnju svih Vrnjcana. Ali, došao je rat sa svim užasima koje sobom nosi. srpski-oficir Relja odlazi u Grcku na ratište. Odlazi da se više nikad ne vrati, zbog prelepe Grkinje u koju se zaljubljuje te raskida zaruke sa Nadom. O njegovoj daljoj sudbi legenda ne kazuje ništa, ali zato Nadinu sudbinu zna svaki Banjcanin. Zbog prevelike tuge ona svakim danom kopni i naposletku umire, mlada i nesrecna.

Devojke potrešene Nadinom sudbinom, u želji da sacuvaju svoju ljubav, na katance ispisuju svoja imena i imena svojih dragana i vezuju za ogradu mosta koji je bio omiljeno sastajalište Nade i Relje a kljuceve simbolicno bacaju u reku. Došli su novi ratovi i nova stradanja. Prica je bila zaboravljena a obicaj devojaka da „vezuju” svoju ljubav se izobicajio. Sve dok Desanka Maksimovic, po pricanju starih meštana, u jednoj od mnogih poseta Vrnjackoj Banji nije saznala za ovu tragicnu pricu i inspirisana njome napisala jednu od svojih najlepših ljubavnih pesama: Molitva za ljubav. Iako smo skloni zaboravu ova prica ipak nije zaboravljena; a da bi produžili njen život mladi parovi su nastavili tradiciju „vezivanja” svoje ljubavi, a most nazvali Most ljubavi.

Zamak Kulture

Letnjikovac generala Jovana Belimarkovica, kraljevog namesnika za vreme maloletstva kralja Aleksandra Obrenovica, je pored vrnjacke Crkve, najstariji i najreprezentativniji gradevinski objekat. Podignut je na padini iznad toplog izvora. Graden je po uzoru na severno-italijansko-poljske dvorce tog vremena, po idejnom rešenju njegovog sestrica, gradevinskog inženjera Pavla Denica, uz projekat i nadgledanje austrijskog gradevinskog inženjera Franca Vintera, u periodu od 1888. do 1894. pri cemu je vecina radova bila završena još 1889. godine. U njemu su do sedamdesetih godina prošlog veka živeli Belimarkovicevi naslednici, da bi 1968. godine objekat bio otkupljen sa namenom za kulturu. Zakonom o zaštiti spomenika kulture proglašen je kulturnim dobrom od velikog znacaja za Republiku Srbiju. Zamkom Kulture upravlja Ustanova “Kulturni centar” – Vrnjačka Banja.

U njemu se danas nalazi Zavicajni muzej koji je kompleksnog tipa i odnosi se na teritoriju Vrnjacke Banje i okoline, sa arheološkom, etnografskom, istorijskom (zbirka graficko-turisticke propagande Vrnjaca, zbirka graditeljskog nasleda, zbirka starih razglednica, zbirka fotografija, zbirka starih foto negativa na staklu), umetnickom zbirkom (skulpture, slike, grafike…) i prirodnjackom. Stalnu postavku cine tri izložbe: „Ladarište – praistorija Vrnjaca”, „Etnografsko naslede Vrnjacke Banje” i “Spomen soba denerala Belimarkovica”, dok se u van sezoni postavlja „Umetnicka zbirka Zamka kulture”. Izložbom „Ladarište – praistorija Vrnjaca”, predstavljeni su tragovi najstarijeg naseljavanja na vrnjackoj teritoriji koji poticu iz perioda mladeg kamenog doba (4. milenijum pre nove ere) i izložba „Etnografsko naslede Vrnjacke Banje” odslikava nacin života u našem kraju od druge polovine XIX veka do šezdesetih godina XX veka dok izložba „Spomen soba denerala Belimarkovica” sa delom nameštaja i upotrebnih predmeta s kraja XIX i pocetka XX veka iz njegovog legata predstavlja kraci uvid u život ovog generala koji je svojim ugledom i uticajem doprineo razvoju Banje. Posebnu vrednost njegove zbirke cine stare i retke knjige i novine od polovine XIX do polovine XX veka. Postavka „Umetnicka zbirka Zamka kulture” predstavlja bogat fond srpske grafike, slika i skulptura iz druge polovine XX veka.

Istorija

Istorija korišcenja vrnjackih mineralnih voda seže u duboku prošlost, u vreme kada su ove prostore naseljavali keltski Skordisci. Posle rimskog osvajanja Balkana u poslednjim vekovima stare ere i nekoliko vekova nove ere mineralne vode su korišcene za pice i kupanje, o cemu svedoci pronadeni rimski izvor prilikom kaptaže vrnjacke tople mineralne vode 1924. godine i mnoštvo novcica sa likovima rimskih imperatora. Vrlo je verovatno da se u srednjem veku za lekovitost vrnjackih voda znali i novonaseljeni Sloveni. Posle turskog osvajanja Balkana gotovo da nema podataka da su vrnjacke mineralne vode bile u upotrebi, izuzev u nekoliko nepouzdanih legendi koje govore o tome da su krajem svoje vladavine Turci ipak znali za lekovitost vode i da su ih kao takve koristili.

Po oslobadanju od Turaka pocetkom 19. veka knjaz Miloš je najmio saksonskog geologa barona Herdera da ispita mineralne izvore u Srbiji pa je tako ispitana i vrnjacka topla mineralna voda. Postoje pouzdani podaci da su meštani sela Vrnjaca i okoline sredinom 19. veka koristili toplu mineralnu vodu za lecenje; za kupanje i pice koristio ju je i žicki vladika Janja. Ipak istorija moderne banje u Vrnjcima vezuje se za 1868. godinu, kada je kruševacki okružni nacelnik Pavle Mutavdžic sa nekolicinom dobrotvora i videnijih ljudi iz Kruševca, Karavnovca (Kraljeva) i Trstenika formirali Osnovatelno fundatorsko društvo kiselo-vruce vode u Vrnjcima. Iste godine izvršena je kaptaža dva izvora tople mineralne vode i pocelo se sa izgradnjom banjskih objekata, pre svega kupatila. Prva sezona naredne 1869. godine potvrdila je opravdanost osnivanja jednog takvog udruženja i perspektivu nove banje. Posle nekoliko godina stagnacije zbog nedostatka sredstava za izgradnju lecilišta, a pomalo i nebrige države, osamdesetih godina, kada banja u Vrnjcima prelazi u državne ruke, a narocito posle izgradnje vile generala Jovana Belimarkovica, namesnika kralju Aleksandru Obrenovicu, Vrnjacka Banja pocinje da se razvija u moderno lecilište. Godine 1885. pocela je da radi Narodna gostionica Koste Petrovica-Rakice kao pravi ugostiteljski objekat. Preduzimljivi ljudi iz okolnih gradova podižu svoje vile i pansione, ureduje se centralna banjska zona, a sredinom devedesetih godina sacinjen je prvi regulacioni plan Vrnjacke Banje.

Galerija – Istorija Galerija – Istorija Galerija – Istorija Galerija – Istorija Galerija – Istorija Galerija – Istorija
Broj posetilaca je iz godine u godinu rastao. Narociti uspon Banja doživljava u godinama pred balkanske ratove. Vrnjacka Banja je tada dobila veliki broj modernih pansiona, izgradeno je novo kupatilo, radio je jedan bioskop, a u pripremi je bila izgradnja drugog. Pred same ratove pored Vrnjacke Banje prošla je pruga Stalac-Požega, tako da je Banja dobila dobre saobracajne veze, sa vecinom vecih gradova u Srbiji. Stagnacija pogada Vrnjacku Banju u ratovima 1912/18. godine. U njoj je 1915. bilo nekoliko saveznickih bolnica smeštenih po banjskim pansionima i odmaralištima. Posle Prvog svetskog rata beleži se nagi uspon ciji ce vrhunac biti dostignut krajem tridesetih godina 20. veka. Polet nije jenjavao ni u godinama ekonomske krize: podižu se moderne vile, sanatorijumi (Sv. Ðorde, Živadinovic) izvršena je velika kaptaža toplog mineralnog izvora 1924/25. godine, podignuto je moderno kupatilo, izvršena je regulacija vrnjacke reke, proširuju se i ureduju banjski parkovi, grade saobracajnice, proširuje vodovodna i kanalizaciona mreža. Prema popisu iz 1933. godina u Vrnjackoj Banji je bilo 133 zanatskih i trgovackih radnji. Buja i kulturni život, organizuju se kermesi, koncerti ozbiljne muzike, gostuju renomirana pozorišta. Osniva se Turisticko društvo „Goc”, a posle donošenja Zakona o banjama vrši se stroga kategorizacija pansiona i vila, kojih je prema popisu iz 1935. godine bilo 257. Te godine zabeležena je poseta 28.080 gostiju, što je bilo daleko najviše u odnosu na sva druga turisticka mesta u Jugoslaviji. Posle Drugog svetskog rata promenjena je struktura gostiju: sada država šalje pacijente na lecenje, opao je nivo usluga, veliki broj ekskluzivnih banjskih objekata nije više bio u funkciji. Ponovni uspon Vrnjacka Banja doživljava pedesetih i šezdesetih godina s povecanjem broja posetilaca i gradnjom novih objekata. Najvecu posetu Banja je imala osamdesetih godina – blizu 200.000 posetilaca koji su ostvarili dva miliona nocenja.

Okolina

Ogroman broj izuzetno atraktivnih lokacija u okolini Vrnjacke Banje , pruža Vam mogucnost da uživate u lepoti brojnih manastira, starih crkava i tvrdava, kulturno-istorijskih spomenika, planinskih izletišta, cudesnih reka, opojnih vinograda. Goc je prepun bujne vegetacije stvorene kombinacijom idealne klime i plodnog zemljišta. Padine su pokrivene gustim bukovim i cetinarskim šumama, šljivcima, vinogradima i brojnim malinjacima.

Goc je prepun bujne vegetacije stvorene kombinacijom idealne klime i plodnog zemljišta. Padine su pokrivene gustim bukovim i cetinarskim šumama, šljivcima, vinogradima i brojnim malinjacima. To je idealno mesto za šetnju, berbu šumskih plodova i lekovitih trava (ovde se nalaze endemske biljne vrste i zajednice) i piknik pored bogatih planinskih izvora. Sir i kajmak možete kupiti kod ljubaznih domacina, a rakiju probati uz kazan i topao osmeh gockog seljaka. Poseban doživljaj predstavljaju brojni ribnjaci sa gockom pastrmkom, gde možete na licu mesta uz roštilj i prijatno okruženje uživati u ukusnom obroku i prelepom ambijentu nedirnute prirode.

Zapadna Morava je pravi izazov za ljubitelje ribolova i osveženja. To je mesto za ljude koji uživaju u šetnjama uz osvežavajuci vetric koji donosi okrepljenje i ublažava vrelinu žege u letnjim mesecima. Ova reka predstavlja mesto protivrecnosti, doživljaj od koga zastaje dah, svet koji nije moguce razumeti, cudesni poklon koji je Srbiji podario Bog. Svi posetioci Vrnjačke Banje koji vole reku i sportski ribolov mogu uživati i u Podunavačkim barama, koje se nalaza na Zapadnoj Moravi, 10 km od Vrnjačke Banje, gde se održavaju velika sportska takmičenja.

U ovom kraju stvorena je prva srpska država – Raška. Iz tog perioda ostali su i najznacajniji spomenici kulture. Stari gradovi, manastiri, crkve sacuvani do današnjih dana svedoce o kulturi naših predaka. Od starih znacajniji su ostaci Maglica, Rasa, Brvenik, Jelacca, Lazarevog grada, Koznika i drugih. U ovom kraju nalaze se spomenici Raške i Moravske škole, najveci i najpoštovaniji manastiri raške baštine: manastir Studenica (1196), Žica (1210), Blagoveštenski manastir Gradac kraljice Jelene Anžujske (1272), manastir Ljubostinja (1405), Ðurdevi stupovi (1168), Sopocani kralja Uroša I… – Mapa manastira.

U blizini Vrnjačke Banje nalazi se aleksandrovačka Župa, poznati vinogradarski kraj. U mnogobrojnim župskim vinarijama možete probati neka od najkvalitetnijih vina kako od uvoznih tako i od autohtonih sorti. Ovde možete pogledati mapu vinarija u okolini Vrnjačke Banje – Mapa vinarija.

Kultura
Kulturni centar Vrnjacke Banje je javna ustanova u oblasti kulture i poseduje bioskopsko-pozorišnu dvoranu, Zamak kulture sa galerijskim i muzejskim prostorom i Amfiteatar sa 1500 sedišta. Kulturni centar je organizator jedne od najznacajnijih kulturnih manifestacija u Srbiji pod nazivom „Vrnjacke kulturne svecanosti”, koja traje 100 letnjih dana a cine je vrhunski programi iz oblasti književnosti, pozorišnog, filmskog, televizijskog i muzickog stvaralaštva, likovne delatnosti, izdavaštva i muzeologije, i to:

Medjunarodni festival klasicne muzike – Pored mnogobrojnih koncerata, u okviru festivala održava se i pedagoški program sa kursevima violine i kamerne muzike. Književno leto.

Književno leto je program za oblast književnog stvaralaštva koju cine književni portreti istaknutih pisaca, promocije knjiga, književnih regija i gradova Srbije, književnih manifestacija i dobitnika književnih nagrada, kao i tribine na aktuelne teme iz istorije, filozofije, društvenih nauka, politike, teologije i dr.
Pozorišni dani srpskog teatra posetiocima Banje obezbeduju revijalne predstava iz repertoara pozorišta Srbije, omogucavajuci im da vide hit premijere, dramsku klasiku i avangardu, glumacke portrete, velikane dramske književnosti i druge programe.
Festival likovnog stvaralaštva – Festival likovnog stvaralaštva Srbije predstavlja skup izložbi, akcija i manifestacija u oblasti likovne delatnosti a cine ga programi izložbenog karaktera i likovnih akcija kao što su Centar za savremenu grafiku, Festival pejzaža, Program sinteze, Letnja akademija za likovno stvaralaštvo, Vajarski simpozijum i Bijenale Jugoslovenke skulpture u pleneru.

Festival filmskog scenarija – U avgustu na letnjoj pozornici u Vrnjackoj Banji održava se Festival filmskog scenarija. Tokom trideset godina prikazan je veliki broj filmskih ostvarenja, a ovo je ujedno bila i prilika da se filmska publika sretne sa velikanima filmskog platna. Scenaristi, reditelji, glumci i ostali ne manje bitni filmski pregaoci, uvek su bili rado videni gosti. Ovo je ujedno i mogucnost da dobijete autogram ili napravite fotografiju sa poznatim licima. Festival filmskog scenarija ce biti nezaboravna uspomena na Vaš boravak u Vrnjackoj Banji i pamticete ga ne samo po prelepoj prirodi, vec he Vam Vrnjacka Banja ostati u secanju i kao mesto filmskih susretanja. Uz prikazivanje, vrednovanje i nagradivanje scenarija filmova tekuce godišnje filmske produkcije ima i Simpozijum o scenariju, te Letnju školu filmske dramartugije. Na njega se nadovezuju filmske revije i serijali kao što su premijere filmova, FEST, Sinemanija, Kinoteka i dr.

Ostale kulturne manifestacije: Dešavanja na Vrnjackoj promenadi, kulturne manifestacije, muzejske postavke, pozorišne predstave, filmski i muzicki festival na letnjoj pozornici, samo su deo šarma, kojim Vrnjacka Banja obasipa svakog svog gosta.

Zamak Belimarkovic – Letnjikovac generala Jovana Belimarkovica, kraljevog namesnika za vreme maloletstva kralja Aleksandra Obrenovica, je pored vrnjacke Crkve, najstariji i najreprezentativniji gradevinski objekat. Podignut je na padini iznad toplog izvora. Graden je po uzoru na severno-italijansko-poljske dvorce tog vremena, po idejnom rešenju njegovog sestrica, gradevinskog inženjera Pavla Denica, uz projekat i nadgledanje austrijskog gradevinskog inženjera Franca Vintera, u periodu od 1888. do 1894. pri cemu je vecina radova bila završena još 1889. godine. U njemu su do sedamdesetih godina prošlog veka živeli Belimarkovicevi naslednici, da bi 1968. godine objekat bio otkupljen sa namenom za kulturu. Zakonom o zaštiti spomenika kulture proglašen je kulturnim dobrom od velikog znacaja za Republiku Srbiju.

U njemu se danas nalazi Zavicajni muzej koji je kompleksnog tipa i odnosi se na teritoriju Vrnjačke Banje i okoline, sa arheološkom, etnografskom, istorijskom (zbirka graficko-turisticke propagande Vrnjaca, zbirka graditeljskog nasleda, zbirka starih razglednica, zbirka fotografija, zbirka starih foto negativa na staklu), umetnickom zbirkom (skulpture, slike, grafike…) i prirodnjackom. Stalnu postavku cine tri izložbe: „Ladarište – praistorija Vrnjaca”, „Etnografsko naslede Vrnjacke Banje” i “Spomen soba denerala Belimarkovica”, dok se u van sezoni postavlja „Umetnicka zbirka Zamka kulture”. Izložbom „Ladarište – praistorija Vrnjaca”, predstavljeni su tragovi najstarijeg naseljavanja na vrnjackoj teritoriji koji poticu iz perioda mladeg kamenog doba (4. milenijum pre nove ere) i izložba „Etnografsko naslede Vrnjacke Banje” odslikava nacin života u našem kraju od druge polovine XIX veka do šezdesetih godina XX veka dok izložba „Spomen soba denerala Belimarkovica” sa delom nameštaja i upotrebnih predmeta s kraja XIX i pocetka XX veka iz njegovog legata predstavlja kraci uvid u život ovog generala koji je svojim ugledom i uticajem doprineo razvoju Banje. Posebnu vrednost njegove zbirke cine stare i retke knjige i novine od polovine XIX do polovine XX veka. Postavka „Umetnicka zbirka Zamka kulture” predstavlja bogat fond srpske grafike, slika i skulptura iz druge polovine XX veka. Koncerti. U zamku se održavaju koncerti ozbiljne muzike, dramski kolaži, promocije knjiga, predavanja i letnje škole i akademije (Letnja akademija za likovno stvaralaštvo, Centar za savremenu grafiku, Letnja akademija ozbiljne muzike). Galerije. Osim galerije Zamka kulture u Vrnjackoj Banji postoji još par galerija u kojima možete kupiti kako dela vrnjackih umetnika tako i dela naših najpoznatijih slikara.

Narodna biblioteka „Dr Dušan Radic” ima stogodišnju tradiciju: njeni pocetci vezuju se za”Šucin paviljon”, koji je pocetkom 20. veka u svom sastavu imao i banjsku citaonicu. Danas biblioteka poseduje oko 40 hiljada knjiga koje su dostupne i meštanima i banjskim gostima, ukusno opremljene citaonice sa kompletnom dnevnom i periodicnom štampom i casopisima iz oblasti nauke i kulture, kao i zavicajnu gradu koja je pod odredenim uslovima dostupna korisnicima usluga. U okviru izdavacke delatnosti biblioteka objavljuje knjige iz oblasti istorije, kulture, filozofije, turizma, beletristike, književne kritike i drugih oblasti u nekoliko edicija, od kojih je najznacajnija Fons Romanus. Biblioteka tokom cele godine, narocito u banjskoj sezoni, organizuje književne veceri, tribine, predavanja i promocije novih knjiga uz ucešce eminentnih poslenika kulturnih, naucnih, verskih i drugih organizacija i institucija.

Sport

Vrnjacka Banja se poslednjih godina znacajno opredelila za razvoj sportskog turizma pa je sve više onih gostiju koji u Vrnjacku Banju dolaze na sportske pripreme, sportske igre, rekreaciju i sl. Vrnjačka Banja ima sve uslove za razvoj sportskog turizma i sportske medicine. Tu je, pre svega, značajan broj sportista, značajan broj učesnika u fizičkom vaspitanju i značajan broj učesnika u sportskoj rekreaciji i terapiji u Vrnjačkoj Banji. Zatim, izuzetno povoljan balneoklimatološki faktor mineralne vode, klima, reljef, parkovi, šume, zdrava hrana, razvijena služba fizikalne medicine, kabinet za sportsku medicinu sa medicinskim osobljem i lekarima specijalistima za sportsku medicinu, saradnja sa katedrama za sportsku medicinu i funkcionalnu terapiju, saradnja sa sportskim klubovima i sportistima, kvalitetni sportski tereni za pripreme i mogućnost smeštaja velikog broja sportskih ekipa u konforne ugostiteljske i turističke objekte.

Sportsko rekreacioni centar “Raj” sa tri travnata terena (fudbalska) figurira kao znacajan sportski objekat u Vrnjackoj Banji. Tereni na Raju bili su poznati još 60-ih godina kada su se na njima održavale atletske manifestacije. Od tada pa sve do 80-ih godina radilo se na proširenju i preuredjenju sportskih terena. Godine 1984. izgradena su tri travnata fudbalska terena sa atletskom stazom i tribinama kao i dve svlačionice i pomocne prostorije. Tereni se nalaze na istoimenom brdu u neposrednoj blizini sportske hale “Vlade Divac”. U sklopu terena nalazi se i teren za odbojku na pesku. Jedan od najstarijih banjskih sportskih klubova FK “Goč” trenira na ovim terenima. Pored FK “Goč” na terenima Raja treninge i utakmice odigravaju i FK “Volej” i FK “Vrnjačka Banja”.

Naravno najznacajniji objekat je Sportska hala koja ispunjava uslove za mnoge sportove kao što su: košarka, odbojka, rukomet, borilacki sportovi, stoni tenis, mali fudbal, bodi bilding… Sportska hala u Vrnjačkoj Banji nalazi se u neposrednoj blizini autobuske stanice. Svečano je otvorena u maju 2008. godine i predstavlja najnoviji sportski objekat u Vrnjačkoj Banji koji za cilj ima upotpunjavanje turističke i sportske ponudu ove destinacije i otvaranje vrata Vrnjačke Banje prema sportskom turizmu. Od februara 2009. godine ova hala nosi ime našeg proslavljenog košarkaša “Vlade Divac”. Hala predstavlja multifunkcionalni objekat pogodan za organizovanje sportskih manifestacija, utakmica, priprema, treninga i kampova, kao i različitih kulturno zabavnih događaja. Sastoji se iz velike sale površine 1400 m2, male sale za borilačke sportove, teretane, ambulante, kao i četiri velike i četiri male svlačionice, svlačionica za sudije i delegate. Celokupna sportska oprema je profesionalna “Schelde” oprema, a hala poseduje i “Donic” stonotenisku opremu. Kapacitet hale je 1300 sedećih mesta. Pored ovoga u hali se nalazi muzej Vlade Divca i bife za osveženje posetilaca.

Nekoliko otvorenih terena za male sportove (Stadion malih sportova “Kocka” lociran u samom centru Banje) pružaju idealne uslove za bavljenje malim fudbalom, košarkom i ruko-metom uz mogucnost zakupa terena u vecernjim satima. Ovi tereni predstavljaju jedne od najstarijih sportskih terena u Vrnjačkoj Banji. Izgradjen je 50-ih godina 20. veka kao šljakasti teren za rukomet i košarku,a u narednim decenijama su su ovi tereni i asfaltirani. Nalazi se u centru Vrnjačke Banje neposredno uz početak Promenade u blizini specijalne bolnice “Merkur”. Ovi tereni zauzimaju kultno mesto u istoriji Banjskog sporta. Na njima je formiran košarkaški klub “Goč” kao i rukometni klub “Goč”. Tokom predhodnih godina dogradjene su tribine kao i svlačionice i restoran za sportiste. Tereni su osvetljeni reflektorima.

Ski staza predstavlja značajnu turističku ponudu Vrnjačke Banje u zimskom periodu. Ski lift se nalazi na planini Goč udaljenoj 12 kilometara od centra Vrnjačke Banje. Do njega se dolazi asvaltiranim obeleženim putem. Pruža odlicne uslove za rekreativno bavljenje skijanjem i za organizovanje nekih skijaških takmicenja. Tokom zime ovo skijalište koristi veliki broj Vrnjčana i organizovanih grupa i gostiju Vrnjačke Banje. U blizini ski staze nalaze se objekti za smeštaj i osveženje skijaša. Postoji mogućnost organizovanog prevoza minibusom od centra Vrnjačke Banje do ski staze i nazad.

Olimpijski bazen izgradjen je 1960. godine i nalazi se u blizini mineralnog izvora Snežnik. Ovaj objekat predstavlja značajnu turističku ponudu Vrnjačke Banje tokom letnje sezone. Tokom leta to je omiljeno sastajalište mladih koji u vrelim letnjim danima osveženje nalaze upravo na njemu. Sastoji se iz kompleksa od dva bazena od kojih je jedan dečiji, a drugi olimpijskih dimanzija 25x50m i dubine od 1,20m – 2,20m. Pored bazena postoji i poslovni objekat sa svlačionicama, ambulantom i spasilačkom službom, a takode postoji i uslužni objekat gde gosti bazena mogu da se osveže.

Zatvoreni bazeni u sklopu vrnjackih hotela pružaju odlicne mogucnosti upražnjavanja vaterpola i plivanja tokom citave godine dok u letnjoj sezoni veliki Olimpijski bazen predstavlja sportski objekat gde se najradije okupljaju deca, omladina i gosti Vrnjacke Banje.

Za sve one koji više vole leto, reku i sportski ribolov uredene su Podunavacke bare (10 km) na Zapadnoj Moravi gde se i održavaju velika sportska takmicenja. Takode postoje i idealni uslovi za bavljenje lovom u uredenom lovištu na Gocu.

Sa izabranim partnerom može-te isprobati snage na teniskim terenima, ili pak ako je u pitanju vece društvo željno smeha i zabave, imate na raspolaganju sve što vam je potrebno za povlacenje konopca, skakanje u vrecama ili gadanje pikadom.

Veštačka stena za sportsko penjanje (free climbing) kao turistička ponuda Vrnjačke Banje privlači veliki broj turista koji žele aktivan odmor. Planinarsko-sportski klub „Goč“ pruža mogućnost posetiocima Vrnjačke Banje da se oprobaju u sportskom penjanju na veštačkoj steni koja je locirana u vrnjačkom parku i čini jedinstvenu celinu zajedno sa teniskim terenima, dečijim igralištem i japanskim vrtom.
– Otkrijte vašu vertikalnu granicu!

No Tags

1335 total views, 6 today

  

  • Sremski Karlovci

    by on 25. 10. 2014. - 0 Comments

    Sremski Karlovci su gradsko naselje u Srbiji u opštini Sremski Karlovci u Južnobačkom okrugu, ali pripadaju geografskoj regiji Srem, čiji naziv stoji i u imenu ...

  • Opatija

    by on 26. 10. 2014. - 0 Comments

    U svakom slučaju, "staro" u opatijskoj terminologiji označava predturističko doba, dakle Opatiju prije 1884. i niza plastičnih operacija u režiji Društva južnih...

  • Dubrovačke zidine

    by on 18. 10. 2014. - 0 Comments

    Dubrovačke gradske zidine su sklop utvrda koje okružuju stari dio grada Dubrovnika. Građene su od 13. do 17. stoljeća za potrebe obrane. Duge su 1940 m, visoke ...

  • Herceg Novi

    by on 26. 10. 2014. - 0 Comments

    Na značajnom i atraktivnom prostoru između najviše planine dinarskog masiva Orjena (1895 m) i ulaza u jedan od najljepših zaliva svijeta Boku Kotorsku, smjesti...

  • Vlasinsko jezero

    by on 26. 10. 2014. - 0 Comments

    Vlasinsko jezero je predeo posebnih odlika, kao i jedenstvena sredina netaknute prirode. Vlasinsko jezero okruženo je planinskim vrhovima Čemernika na 1648m....

Galerija

Pronađite

Događaji

October 2014
M T W T F S S
    Nov »
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031